14 de xaneiro de 2020

Xaneiro 2020: "Pseudociencia en televisión: ¿Nos la tragamos más?"

Primeira charla do 2020!
Pseudociencia en televisión: ¿Nos la tragamos más?
La televisión ha cambiado mucho. Ya no es el aparato del salón ante el que la familia se sentaba a ver qué ponían en alguno de los pocos canales. Ahora elegimos lo que nos gusta de entre cientos de canales de TDT, por satélite, cable y plataformas, y vemos contenidos audiovisuales también en internet y redes sociales. Además, los vemos en cualquier momento y lugar porque ya no nos hace falta la tele, tenemos teléfonos móviles, tabletas y ordenadores. A menudo los vemos a solas. Y con frecuencia compartimos lo que vemos.
En los medios audiovisuales hay pseudociencia, hay superstición, hay desinformación, bulos… Hay quien te quiere vender su producto, su creencia, su terapia… También hay todo esto en otros medios, en otros soportes. Pero quizá en vídeo cuela más y se propaga mejor. Veremos algunos ejemplos para poder juzgar.
La televisión tiene mucho peso en la información de los ciudadanos y en la formación de opiniones. Los periodistas tenemos, por ello, mucha responsabilidad. Por su parte, el espectador está dejando de ser pasivo. Si la televisión ha cambiado, la sociedad también. Empieza a reconocer las pseudociencias, a criticarlas y a rechazarlas. De esto también veremos algún ejemplo.
Nuestra ponente será Inma León. Es licenciada en Periodismo por la Universidad Complutense de Madrid. Casi toda su carrera profesional ha transcurrido en los Servicios Informativos de TVE, tanto en los Telediarios como en el Canal 24 Horas y en distintos programas. Desde hace unos meses es editora adjunta en La 2 Noticias. Fuera de TVE ha impartido un curso para periodistas sobre lenguaje en los medios de comunicación y ha participado en la organización de varias jornadas. Es miembro de la Asociación Española de Comunicación Científica y de ARP-Sociedad para el Avance del Pensamiento Crítico. Dentro de ARP-SAPC ha colaborado con la revista El Escéptico, es una de las organizadoras de los Escépticos en el Pub de Madrid y participa en la elaboración del podcast “Pensando Críticamente”.

Vémonos o venres 31 de xaneiro ás 21:00 no Café Airas Nunes de Compostela!
Ler máis...
9 de decembro de 2019

Decembro 2019: "Políticas climáticas, big data e economía"


En decembro, no canto do noso habitual último venres de mes, teremos a charla o venres 13.

O título da charla será "Políticas climáticas, big data e economía" e a relatora será a economista María Loureiro. É licenciada en Economía pola Universidade de Santiago de Compostela (USC), con estudos de máster e doutorado pola Washington State University (EUA). Actualmente é Catedrática de Universidade no Departamento de Fundamentos de Análise Económica da USC. Anteriormente foi profesora na Universidade Estatal de Colorado (EUA) e profesora visitante na Universidade Carlos III de Madrid, volvendo á USC da man do Programa Ramón y Cajal en 2004. O seu campo de especialización é a economía ambiental e dos recursos naturais. É IP do grupo de investigación ECO-IURIS da USC, catalogado dentro de grupos de referencia competitiva da Xunta de Galicia. Ata agora dirixiu 7 teses de doutoramento, 8 teses ou traballos de fin de grao e participou en numerosos proxectos de investigación e transferencia de coñecemento, tanto nacionais como internacionais. En canto á súa actividade de transferencia de coñecemento, os seus últimos anos foron especialmente marcados polo traballo de valoración dos impactos ambientais causados polo buque Prestige que foi presentado como experto económico pola Fiscalía de Medio Ambiente de Galicia, no xuízo que tivo lugar na Audiencia Provincial de A Coruña en 2013. Este feito permitiu por primeira vez en España valorarse con técnicas de economía ambiental e solicitude da compensación da Fiscalía segundo o dano causado.


Vémonos o venres 13 de decembro ás 21:00 no Airas Nunes Café de Compostela.
Ler máis...
22 de novembro de 2019

Novembro 2019: "A telefonía 5G e a túa saúde"

Desde a primeira xeración de telefonía móbil, sucedéronse os anuncios alarmistas dos perigos desta tecnoloxía. Efectos terribles sobre a aprendizaxe e crecemento en nenos, hipersensibilidade electromagnética ou cancro, son algúns dos efectos que levan décadas anunciándonos pero que, porén nunca se demostraron. Ás portas da implantación da quinta xeración, 5G, os anuncios apocalípticos tornan de novo. Será o 5G diferente ao actual 4G? Que ofrece e como funciona? Como é normal, preocupan os posibles efectos sobre a saúde dunha tecnoloxía que non se probou de forma xeneralizada en humanos.

O noso relator será Alberto Nájera. Nado en Salamanca. Licenciado en Física e Doutor en Neurociencias pola Universidade de Salamanca. É profesor da área de Radioloxía e Medicina Física na Facultade de Medicina de Albacete da Universidade de Castela-A Mancha desde 2001. É autor e coautor de numerosos artigos científicos, libros, capítulos de libros e comunicacións científicas en congresos nacionais e internacionais. Desde 2009 dirixe un equipo de investigación que se centra no estudo da exposición humana a ondas electromagnéticas de radiofrecuencia, isto é, fundamentalmente de móbiles, wifi, radio, televisión, etc.

Se non puideches vir ou che gustaría volver ver a charla, aquí tes o vídeo na nosa canle de YouTube.


Ler máis...
12 de outubro de 2019

Outubro 2019: "Quero crer"

Nova charla de Escépticos Compostela o venres 25 de outubro ás 21:00 no Airas Nunes Café. Nesta ocasión falaremos do fenómeno OVNI!

"Quero crer" ("I want to believe") é a famosa sentenza do póster favorito de Fox Mulder, pode que o maior abandeirado no fenómeno OVNI. Pero prefires "querer crer" ou saber? Falaremos de casos OVNI galegos investigados polo noso convidado, de vida extraterrestre, e do que hai de ciencia detrás do tema que por incrible que pareza é moito máis apaixonante e real do que nos tentan vender os profesionais do "misterio".

Borja Tosar, Máster en Astronomía e Astrofísica, Máster en Comunicación Científica, ambolos dous pola Universidad de Valencia e tamén piloto privado. É colaborador da Casa das Ciencias da Coruña, onde todos os meses fai unha sesión especial chamada "Postais Planetarias". Tamén colabora con distintos medios como o programa Efervesciencia na Radio Galega, Onda Cero Coruña, La Voz de Galicia, Openmind e Materia.

Se non puideches vir ou che gustaría volver ver a charla, aquí tes o vídeo na nosa canle de YouTube.


Ler máis...
19 de setembro de 2019

Setembro 2019: "Ecosistemas humanos nas Rías Baixas"

Tiñamos moitas ganas de volver! En setembro comezamos o curso 2019-20 de charlas en Escépticos Compostela! E ímolo a facer falando dun tema que non adoitamos tratar acotío: arquitectura e ecosistemas humanos.

Ecosistemas humanos nas Rías Baixas

Nos últimos 60-70 anos o territorio das Rías Baixas experimentaron varias “actualizacións territoriais” moi intensas, potentes... cada un foi un tsunami urbanizador.

Un territorio rural + outro industrial + outro terciario comercial + outro turístico e de lecer... moitas capas superpostas, mesturadas... quen chega de fóra asegura que isto é o caos.

O que si é certo é que as Rías Baixas son a maior e máis heteroxénea concentración de vivendas unifamiliares da Península: un xigantesco continuo-edificado de 800 km².

Este enorme magma de artefactos edificados tan mesto que un esquío pode ir de Norte a Sur e de Leste a Oeste saltando de tellado en tellado sen tocar o chan. Sen embargo a nivel de chan, para os propios construtores deste ecosistema, os desprazamentos son ben máis complicados. No frenesí construtor descoidamos a integración necesaria entre as diferentes pezas: zonas industriais, ensanches, urbanizacións, centros de saúde, polígonos, canteiras, depuradoras, escolas, vías rápidas, autoestradas, estradas de diferentes competencias... aterraron sobre o territorio sen pór moita atención ao contexto.

Así chegamos ao momento actual no que, se paseamos esa cidade difusa veremos como, a cada paso, e cando menos o agardamos, aparecen ante nós barreiras, fendas, limites, bordes, taludes, pasos elevados... que impiden, dificultan ou poñen en perigo o libre paso dos humanos.

Neste ecosistema, as crías dos humanos medran en semi-cautividade, xa non se poden atopar cos seus pares máis que en espazos perfectamente recintados e as interaccións están pautadas e sempre supervisadas. Os parques e as zonas peonís son os “espazos naturais protexidos” para humanos.

Ten o urbanismo algo que ver en todo isto?


O noso relator será Martín Barreiro Cruz (Tirán – Moaña, 1983). Estudou arquitectura e urbanismo entre Portugal e Italia. Fixo unha tese sobre a evolución-expansión dos espazos urbanizados en Galicia (período entre os anos 1950 e a crise do 2008). Apaixónalle o rururbano, estes espazos híbridos das Rías Baixas nos que o rural, o vilego e o urbano están completamente fusionados nunha soa cousa: o continuo-urbanizado das Rías Baixas (ou Cidade Difusa).

Xunto con María Masaguer crearon o Estudio Rurban para experimentar-facendo, para saír da academia e manchar as mans traballando, proxectando e obrando. Practican un urbanismo “situado”, cos pés postos no propio obxecto de análise e proxecto. Porque o urbanismo está a medio camiño entre as disciplinas técnicas e as humanidades, por iso nos resulta imprescindible coñecer e re-coñecer constantemente este hábitat tan particular.

Se non puideches vir ou che gustaría volver ver a charla, aquí tes o vídeo na nosa canle de YouTube.
 

Ler máis...